Rubenshuis

In het Rubenshuis sta je oog in oog met de allereerste influencer. Dit is één van de vier zeldzame zelfportretten die Rubens schilderde. Hij vond het erg belangrijk hoe de wereld naar hem keek. De meester beeldde zichzelf nooit af als schilder. Rubens toont zich op dit doek bewust, als een verstandige, vastberaden en tegelijk zachtaardige man. Een visitekaartje in olieverf.  

Toen Rubens zichzelf op dit houten paneel schilderde, was dat niet met de bedoeling om het werk te verkopen. Hij gebruikte het als model voor zijn leerlingen om zelf portretten te maken. Zo besteedde de meester veel aandacht aan de details van zijn gezicht en de kleding, terwijl de achtergrond onafgewerkt en donker bleef. De brede penseelvegen – ook in zijn kleding – benadrukken het informele karakter van het portret.

Een grondige restauratie in 2017 maakte de originele penseelstreken weer zichtbaar. Ze geven je een idee van de vaardigheid en de snelheid waarmee Rubens de verf aanbracht. 

De portiek en het tuinpaviljoen in de tuin van het Rubenshuis zijn de enige originele architecturale overblijfselen uit Rubens’ tijd. De portiek verbond het woonhuis met zijn schildersatelier aan de overkant. De combinatie van een portiek en een paviljoen bestond in die tijd nergens in Vlaanderen. Rubens liet zich inspireren door de kunst en architectuur van Italië en het werk van zijn grote voorbeelden: Rafaël, Michelangelo, Giulio Romano. Hij introduceerde de barokke bouwstijl in onze streken en zette ze naar zijn hand.

Het bouwwerk is een knipoog naar de Porta Pia, Michelangelo’s beroemde stadspoort in Rome. Bovenop staan twee levensgrote beelden van de Romeinse goden Mercurius (de schilderkunst) en Minerva (de wijsheid). Ook de rest van de portiek zit boordevol symboliek in de vorm van sculpturen en citaten.

De middelste boog van de portiek leidt je blik naar het tuinpaviljoen. Die zichtas van portiek tot paviljoen is geen toeval. Ook in het paviljoen ontmoet je een Griekse god: Hercules, god van de deugd. De boodschap? Via kunst en wijsheid vind je de weg naar de deugd.